Dom bez pozwolenia – jaki dom można postawić bez zezwolenia?

Budowa domu kojarzy się zwykle z ubieganiem się o pozwolenia oraz miesiącami doglądania prac w miejscu stawiania budynku. Coraz popularniejsze są jednak domy bez pozwolenia, na które zezwala Prawo budowlane. Jakie warunki należy spełnić, aby postawić dom bez zezwolenia na budowę? Jakie wymiary może mieć budynek na zgłoszenie?

Dom całoroczny bez pozwolenia – czy to możliwe?

Niewiele osób wie, że można postawić dom bez pozwolenia na jego budowę. Jak to możliwe? Wzniesienie całorocznego domu bez zezwolenia odpowiednich władz możliwe jest dzięki nowelizacji Prawa budowlanego, która miała miejsce w czerwcu 2015 roku. Zmiany w prawie skutecznie skróciły procedury związane z uzyskaniem zgody na budowę budynku mieszkalnego. Dzięki temu możesz postawić całoroczny dom bez pozwolenia i cieszyć się własnymi czterema kątami w możliwie krótkim czasie.

Wejście w życie nowych przepisów pozwalających na budowę domu bez pozwolenia nie oznacza, że nie możesz wybudować domu zgodnie ze starymi procedurami. Jeśli masz więcej czasu i chcesz ubiegać się o odpowiednie dokumenty u osoby nadzorującej budowę, możesz to zrobić. Wydanie pozwolenia na budowę domu jest jednak czasochłonne (zwykle na wydanie dokumentów czeka się kilka tygodni).

Domki bez zezwolenia – zasady budowy

Warto wiedzieć, że nawet w przypadku budowy domu letniskowego czy modułowego bez pozwolenia, należy spełnić kilka warunków. Przede wszystkim musi to być dom wolnostojący. Dlaczego? Ponieważ przez Prawo budowlane traktowany jest on jako budynek rekreacji indywidualnej. Jakie jeszcze warunki należy spełnić, aby wznieść domek bez zezwolenia?

  • budynek musi być parterowy,
  • na każde 500m2 działki może przypadać wyłącznie jeden budynek bez pozwolenia.

Zgodnie z powyższymi zasadami bez pozwolenia możesz postawić:

  • wolnostojące budynki mieszkalne jednorodzinne, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane,
  • wolnostojące parterowe budynki gospodarcze,
  • wolnostojące parterowe budynki rekreacji indywidualnej, rozumiane jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2. Łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500m2 powierzchni działki,
  • przydomowe oczyszczalnie ścieków o wydajności do 7,5m3 na dobę,
  • zbiorniki bezodpływowe na nieczystości ciekłe o pojemności do 10m3,
  • przydomowe baseny i oczka wodne o powierzchni do 50m2.

Prócz domów na działkach wiejskich czy podmiejskich, możesz postawić bez pozwolenia również:

  • oranżerie,
  • ganki,
  • garaże,
  • budynki gospodarcze,
  • wiaty (do 50m2 pod warunkiem, że są stawiane na terenie wśród innych budynków gospodarczych).

Ponadto razem z domem bez pozwolenia na budowę masz prawo postawić ogrodzenie oraz wykopać szambo.

Pamiętaj, aby wszelkie roboty ziemne zaplanować odpowiednio wcześnie. Brak obowiązku ubiegania się o pozwolenie na budowę domu nie oznacza, że powinieneś stawiać go bez planu. Ogromne znaczenie podczas budowy domu ma m.in. głębokość wylania fundamentu czy rodzaj ocieplenia domu.

Warto przeczytać:

Gdzie szukać firm budujących domy?
Poniżej przedstawiamy ranking 59 130 Firm Budujących Domy najlepszych w 2021 roku w poszczególnych miastach powiatowych:

Dom bez pozwolenia – wymiary

Czy możesz wybudować dom 70m2 bez pozwolenia? Nie możesz, ponieważ nie zezwala na to prawo. Zgodnie z przepisami domek bez zezwolenia na budowę może mieć powierzchnię maksymalnie 35m2. Co ważne, nie możesz postawić jednej budowli o powierzchni np. 45m2, możesz za to wybudować dwa domy o powierzchni 30m2. Najważniejsze jest to, abyś podczas budowy domu krok po kroku nie przekroczył powierzchni 35m2.

Dom na zgłoszenie o takiej powierzchni będzie dobrym rozwiązaniem np. dla osób, które nie chcą mieszkać w bloku oraz dla młodych osób, których nie stać na budowę dużego domu. Dodatkowo można skorzystać z ulgi podatkowej i odliczyć wydatki związane np. z termomodernizacją, czyli m.in. zakup materiałów budowlanych czy urządzeń potrzebnych do pracy na budowie.

Jak wybudować dom bez pozwolenia?

dziennik budowy oraz kask i okulary ochronne leżą na drewnianych deskach

Jeśli zdecydowałeś się postawić budynek mieszkalny na zgłoszenie, dobrze, abyś wiedział, od czego zacząć budowę domu bez pozwolenia. Pierwszym i bardzo ważnym krokiem jest wybór działki. Powinna ona pomieścić nie tylko budynek o powierzchni do 35m2, ale również dodatkową przestrzeń, która w przyszłości zostanie zagospodarowane np. jako podwórko wyłożone kostką brukową.

Gdy wybierzesz już działkę, musisz sprawdzić, czy znajduje się ona na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania:

  • Jeśli tak – sprawdź założenia tego planu, przeznaczenie terenu działki i wymagania dotyczące budowy w tym miejscu (zgłoszenie budowy nie może być sprzeczne z założeniami miejscowego planu!),
  • Jeśli nie – prawdopodobnie będziesz musiał ubiegać się o decyzję o warunkach zabudowy (decyzja może zależeć od urzędu, ponieważ przepisy planowania i zagospodarowania terenu nie są jednoznaczne).

Kolejnym krokiem, który musisz wykonać na drodze budowy domu bez pozwolenia, jest jego zgłoszenie. Jak wygląda ta procedura?

  1. Zgłoszenie budowy domku bez zezwolenia dokonuje się minimum 21 dni przed planowanym rozpoczęciem robót budowlanych. Jeśli starosta nie wyda w tym czasie sprzeciwu, możesz budować dom (pracę możesz rozpocząć w dniu wskazanym w dokumentach).
  2. Sprzeciw na budowę domu drewnianego czy murowanego bez pozwolenia starosta może wydać w sytuacji, gdy zgłoszenie będzie wymagało pozwolenia na budowę lub będzie ono niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, lub innymi przepisami Prawa budowlanego.

Wzór zgłoszenia budowy domu bez planu i zezwolenia dostępny jest w urzędzie starosty. Zgłoszenie powinno zawierać:

  • rodzaj prac,
  • zakres prac,
  • termin wykonania prac,
  • termin rozpoczęcia prac.

Zgodnie z obowiązującą nomenklaturą budynek bez pozwolenia nazywany jest “budynkiem rekreacji indywidualnej”, nie zaś “domem jednorodzinnym.” Dlaczego? Ponieważ dom mieszkalny bez względu na powierzchnię wymaga pozwolenia budowlanego.

Do zgłoszenia budowy domu bez pozwolenia na działce rolnej powinieneś dołączyć:

  • dokument potwierdzający prawo do nieruchomości w celach budowlanych,
  • rysunek budowli (powinien on uwzględniać rzuty budynku, wymiarowanie oraz lokalizację na działce).

Jeśli dokumenty będą niekompletne, zostaniesz o tym poinformowany. Będziesz mógł uzupełnić braki formalne. Po zgłoszeniu budowy domu, możesz przystąpić do prac.

Pamiętaj! Zgodnie z Prawem budowlanym na każdej budowie musi pojawić się tablica informacyjna budowy z danymi i numerem kontaktowym osoby uczestniczącej w procesie budowy. Na tablicy zwykle znajdują się również podstawowe informacje dotyczące np. budowy domu bez pozwolenia.

Czytaj więcej: Tablica informacyjna domu

Kiedy nie możesz postawić budynku bez pozwolenia?

Jeśli wiesz już, z czego budować dom oraz w jakim miejscu, powinieneś wiedzieć również, jakie rodzaje budynków możesz postawić wyłącznie z pozwoleniem urzędowym. Są to:

  • bliźniak,
  • dom wielorodzinny,
  • budynek stawiany na obszarze wpisanym do rejestru zabytków,
  • dom według projektu, który będzie ograniczał możliwość zagospodarowania sąsiedniej działki.

Jeśli więc chcesz postawić dom na zgłoszenie, pamiętaj o wspomnianych wyżej zasadach. Dzięki temu budowa własnych czterech kątów nie tylko przebiegnie szybko, ale i tanio.

Więcej poradników o budowie domów

Jak działa Oferteo?

Odpowiedz na kilka pytań

Powiedz nam czego potrzebujesz,
abyśmy dostarczyli Ci właściwe oferty

Otrzymaj oferty

Poznaj dopasowane oferty
specjalistów z Twojej okolicy

Wybierz najlepszą

Porównaj oferty i zadawaj pytania,
bezpłatnie i niezobowiązująco

Porównaj oferty