kobieta liczy na kalkulatorze wartość podatku dochodowego -  w 2022

Podatek dochodowy – ile wynosi i jak obliczyć podatek dochodowy od osób fizycznych oraz od osób prawnych?

Podatek dochodowy – ile wynosi i jak obliczyć podatek dochodowy od osób fizycznych oraz od osób prawnych?

Co to jest podatek dochodowy? To podstawowe świadczenie osoby fizycznej (PIT) lub osoby prawnej (CIT) na rzecz państwa. Wysokość podatku dochodowego zależy m.in. od wysokości dochodu – to podstawa opodatkowania. Jak obliczyć wysokość podatku dochodowego od osób fizycznych i osób prawnych?

author box img

Jacek Krajl

Opublikowano: 24 stycznia 2023 24.01.2023 Czas lektury: 7min

Podatek dochodowy – co to jest?

Podatki w Polsce można podzielić na dwa rodzaje: podatki bezpośrednie i podatki pośrednie.

Do pierwszej grupy zaliczane są podatki wynikające z dochodu. Zalicza się do nich m.in. podatek dochodowy PIT i CIT oraz różnego typu podatki lokalne.

Z kolei do grupy podatków pośrednich zaliczane są podatki, które wynikają z wykonywanych czynności gospodarczej (czyli z obrotu). Każda jednostka gospodarcza (czyli prościej: firma) płaci wówczas podatek w sposób pośredni wynikający z akcji podjętych na rynku. Przykładem jest podatek od towarów i usług VAT.

Czym jest podatek dochodowy i na jakiej zasadzie jest wyliczany? Podatek dochodowy to element systemu podatkowego, świadczenie na rzecz państwa. Podatek dochodowy obliczany jest w zależności od dochodu (czyli przychodu pomniejszonego o koszty uzyskania).

Zaliczany do podatków bezpośrednich podatek dochodowy od osób fizycznych (w skrócie: PIT, od ang. Personal Income Tax) pobierany jest od:

  • polskich rezydentów podatkowych (dochody uzyskane w kraju, podatek dochodowy pobierany od całości dochodów),
  • osób, które nie posiadają polskiej rezydencji podatkowej (w takiej sytuacji podatek dochodowy pobierany tylko od przychodów uzyskanych na terenie naszego kraju).
Sprawdź ranking doradców podatkowych: Doradcy podatkowi z Twojej okolicy

Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT)

Podatek dochodowy od osób fizycznych jest podatkiem bezpośrednim, który obejmuje dochody uzyskiwane przez osoby fizyczne uzyskujące określone przychody. Podatek ten regulowany jest ustawą z dnia 26 lipca 1991 r. (Dz.U. z 2022 r. poz. 2647) – nowelizowaną od 1991 już ponad 300 razy.

Pamiętaj!
Skrót PIT poza podatkiem dochodowym w Polsce oznacza również deklarację podatkową, czyli dokument wyliczający wysokość podatków, składany w wyznaczonych do tego terminach (w zależności od rodzaju PIT-u).

Podatek dochodowy od osób prawnych (CIT)

Podatek CIT (ang. CIT – Corporate Income Tax) jest podatkiem odprowadzonym od dochodów przedsiębiorstw. To również (tak jak PIT) podatek bezpośredni – różnicą jest fakt, że CIT obciąża dochody uzyskiwane przez osoby prawne. Podatek uchwalono ustawą z 15 lutego 1992 r. (Dz.U. z 2022 r. poz. 2587).

Uwaga!
Podatnicy CIT zobowiązani są do prowadzenia pełnej księgowości.

Ile wynosi podatek dochodowy?

Jak obliczyć zaliczkę na podatek dochodowy? Niestety nie ma jednej stawki, która obowiązuje dla wszystkich firm i podatników.

Wysokość podatku dochodowego czy zaliczek na podatek dochodowy zależy nie tylko od wysokości dochodu, ale też od formy opodatkowania.

Uwaga!
Ostatnia zmiana wprowadzona w 1 lipca 2022 roku zmieniła stawkę podatku dochodowego – z 17% na 12% – podatek PIT obniżony został o 5 punktów procentowych.

Stawki podatku dochodowego

  • skala podatkowa, dochód do 120 000 (przed 2022, czyli przed wprowadzeniem Polskiego Ładu, była to kwota 85 528 zł) – podatek dochodowy 12% ,
  • skala podatkowa, dochód powyżej 120 000 – podatek dochodowy 12%, a dodatkowo 32% od nadwyżki powyżej dochodu 120 000,
  • skala podatkowa, dochód powyżej 1 mln zł – 32% od nadwyżki powyżej dochodu 120 000 zł + 4% od nadwyżki powyżej 1 mln zł (tzw. danina solidarnościowa, której Polski Ład nie zniósł i nadal obowiązuje)
  • podatek liniowy – stała stawka podatku dochodowego 19%,
  • podatek zryczałtowany – stawki ryczałtu: 2%, 3%, 5,5%, 8,5%, 12%, 12,5%, 17%, 20% (zależą od przychodów i rodzajów działalności; Polski Ład wprowadził dla niektórych zawodów obniżone stawki ryczałtu; przykładowo osoby pracujące w branży IT będą mogły stosować nową stawkę 12%; dodatkowo w ramach Polskiego Ładu wprowadzono kolejne stawki ryczałtu 14% – np. dla architektów.

Ile wynosi podatek dochodowy od osób fizycznych?

Podatek dochodowy od osób fizycznych w 2023 roku wynosi 12% (I próg podatkowy) i 32% (II próg podatkowy – 32% płaci się od nadwyżki powyżej limitu dochodów: 120 000 zł).

Ile wynosi podatek dochodowy od osób prawnych?

Podatek dochodowy od osób prawnych (czyli podatek CIT) w 2023 roku wynosi 9% lub 19% (w zależności od rodzaju przychodu).

Jak obliczyć podatek dochodowy od osób fizycznych? Krok po kroku

raporty finansowe i wyliczenia podatkowe na ekranie laptopa
  1. Od kwoty przychodu odejmij koszty uzyskania przychodu – uzyskasz dochód.
  2. Podstawową kwotę do opodatkowania (dochód z pkt. 1) pomnóż przez 12% (w przypadku kwoty do 120 000 zł).
  3. Od kwoty podatku odejmij sumę kwot opłaconych w danym roku na składki: na ubezpieczenie zdrowotne (7,75%) – otrzymasz kwotę podatku należnego za cały rok.
  4. Od tej kwoty odejmij kwotę zmniejszającą podatek i zaliczki na podatek z całego roku – uzyskasz kwotę podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego jako podatek dochodowy za dany rok.

Jak obliczyć podatek dochodowy od działalności gospodarczej?

Jak obliczyć podatek dochodowy CIT? Wyliczenie podatku CIT zazwyczaj zaczyna się od ustalenia podstawy opodatkowania. W tym celu należy obliczyć dochód w danym roku podatkowym (tj. podatek CIT w 2023 roku rozliczany jest za rok 2022).

Następnie należy określić próg podatkowy podatku CIT i obliczyć wartość podatku. Są tu dwie opcje: 9% (osoby ze statusem tzw. małego podatnika, wartość przychodu ze sprzedaży w poprzednim roku podatkowym nie przekroczyły kwoty 2 mln euro) oraz 19%.

Potrzebujesz porady doradcy podatkowego? Przejrzyj oferty doradców podatkowych z Białegostoku, specjalistów od podatków z Torunia lub twojego miasta i skontaktuj się z jednym z nich.

Podatek dochodowy a kwota wolna od podatku

Pierwszą kwotą dochodu, którą można uznać za próg zero w systemie podatkowym opartym o skalę podatkową, do 2021 była kwota 8 000 zł dochodu w rozliczeniu rocznym. Od 2022 r. kwota wolna od podatku dochodowego ustawodawca w ramach programu Polski Ład została podniesiona do 30 tys. zł.

Tabela obrazująca zmieniającą się wartość kwoty wolnej od podatku:

Rok
Kwota wolna od podatku
2009-2016
3 091 zł
2017
6 600 zł
2018-2021
8 000 zł
2022
30 000 zł

Jak obliczyć zaliczkę na podatek dochodowy?

W jaki sposób obliczyć zaliczkę na podatek dochodowy? W tym celu pomnóż podstawę opodatkowania przez stawkę podatku (do stawki I progu to obecnie 12%). Następnie zmniejsz wynik o kwotę zmniejszającą podatek.

Uwaga!
Pamiętaj, że jeśli dochód przekroczy I próg podatkowy, to nadwyżkę (czyli wartość dochodu powyżej progu) trzeba pomnożyć przez stawkę 32%.
Warto sprawdzić: Progi podatkowe w 2023 roku

Do kiedy należy wpłacić zaliczkę na podatek dochodowy?

Zaliczki na podatek dochodowy – w cyklu miesięcznym

Zaliczki na podatek dochodowy należy wpłacić do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczy dana zaliczka.

Przykładowo: zaliczkę za kwiecień 2023 r. należy wpłacić w terminie do 20 maja 2023 r.

Zaliczki na podatek dochodowy – cykl kwartalny

Termin płatności zaliczek w przypadku rozliczeń kwartalnych z fiskusem to 20. dzień miesiąca następującego po kwartale, którego dotyczy dana zaliczka. Przykładowo: za I kwartał 2022 r. zaliczkę należy wpłacić do 20 kwietnia 2022 r.

Co zrobić, gdy maksymalny termin spłaty zaliczki przypada na dzień wolny? Wówczas zaliczkę na podatek dochodowy należy wpłacić w pierwszym możliwym dniu roboczym.

Jak zapłacić podatek dochodowy?

Podatek dochodowy do urzędu skarbowego można zapłacić na dwa sposoby:

  1. Opłata podatku dochodowego bezgotówkowo – wykonując przelew płatniczy w internecie.
  2. Opłata podatku dochodowego gotówką – w kasie właściwego dla danego podatnika urzędu skarbowego, w placówce pocztowej lub w kasie podmiotu obsługującego urząd skarbowy.

Do kiedy płaci się podatek dochodowy?

  • Rozliczenie podatku dochodowego PIT w przypadku podatku liniowego lub skali podatkowej to 20 dzień miesiąca za miesiąc poprzedni.
  • Rozliczenie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych należy również wykonać do 20 dnia miesiąca za miesiąc poprzedni.
  • W przypadku rozliczenia w oparciu o kartę podatkową – czas na rozliczenie jest skrócony do 7 dnia miesiąca za miesiąc poprzedni.

Jak oceniasz ten poradnik?

Dziękujemy za Twoją opinię!

Twoja opinia pozwala nam tworzyć lepsze treści

Co moglibyśmy poprawić lub dodać?
Jak działa Oferteo?
Odpowiedz na kilka pytań

Powiedz nam czego potrzebujesz, abyśmy dostarczyli Ci właściwe oferty

Otrzymaj oferty

Poznaj dopasowane oferty specjalistów z Twojej okolicy

Wybierz najlepszą

Porównaj oferty i zadawaj pytania, bezpłatnie i niezobowiązująco