elektryk montuje gniazdko elektryczne na ścianie -  w 2021

Jak przygotować się do zlecenia prac elektrykowi?

Jak przygotować się do zlecenia prac elektrykowi?

Planujesz wykonanie, wymianę, przegląd lub naprawę instalacji elektrycznej, a może szukasz sprawdzonego elektryka? Koniecznie postaw na fachowca z uprawnieniami, a zanim to zrobisz, przeczytaj nasz poradnik. Przedstawiamy najważniejsze wskazówki i gotowe ściągi, z których skorzystasz jeszcze przed rozpoczęciem prac. Materiał przygotowany jest we współpracy z wysoko ocenianymi elektrykami oraz ich klientami.

author box img

Jacek Krajl

Opublikowano: 1 lutego 2022 01.02.2022 Czas lektury: 13min

Krok 1: 7 porad przed zleceniem prac elektrykowi

1. Dowiedz się, co robi elektryk i jakie ma uprawnienia

Elektryk nie zajmuje się tylko wymianą gniazdek czy instalacją nowej lampy w mieszkaniu. Doświadczonemu elektrykowi można powierzyć projekt całej instalacji elektrycznej (wraz z opracowaniem schematu instalacji elektrycznej). Fachowcy od instalacji potrafią też bez problemu odczytać schemat, który posiadasz – i zastosować w nim poprawki lub niezbędne modyfikacje.

Poza tym dobry elektryk może wykonać przegląd techniczny i konserwację instalacji (warto skorzystać z takiej opcji, nawet jeśli potrzebujesz elektryka do drobnych prac – przy okazji sprawdzisz, czy nie ma problemów z całą instalacją). Elektrycy zajmują się też naprawą linii kablowych i napowietrznych oraz podpinaniem kabli i rozprowadzaniem kabli w ścianach.

2. Sprawdź, dlaczego warto mieć dobry schemat instalacji

Schemat instalacji to tak naprawdę plan całej elektryki w domu, który uwzględnia symbole i oznaczenia elektryczne. Jeśli budujesz dom i chcesz rozplanować ułożenie kabli, gniazdek, rozkład punktów oświetleniowych i obwodów elektrycznych – to pamiętaj, aby najpierw stworzyć schemat. Taki plan przyda się również później – gdy będziesz wykonywać drobne prace, to będzie wiadomo, gdzie znajdują się kable w ścianach i jaki typ gniazdek, łączników czy kabli zastosowano w danym pomieszczeniu.

Jeśli kupujesz nowe mieszkanie, to koniecznie zapytaj dewelopera o schemat instalacji elektrycznej (powinien być zawarty w dokumentacji – razem z rzutem mieszkania), a jeżeli kupujesz mieszkanie z rynku wtórnego, to nie zapomnij zapytać poprzedniego właściciela o schemat – wraz z poprawkami, które nanosił.

Wskazówka:
Jeśli planujesz instalację elektryczną w domu, to poza samym planem z rozmieszczeniem tras okablowania i punktami elektrycznymi pamiętaj o uziemieniu domu. To podstawa instalacji odgromowej, którą najlepiej jest zaplanować na etapie budowania domu.

3. Wybierz odpowiednie rodzaje gniazdek

Podstawowy podział to gniazdka natynkowe i podtynkowe. Na rynku dostępne są jednak bardziej złożone modele gniazdek – w tym m.in. gniazdka z pomiarem prądu, z wbudowanymi przesłonami (do zastosowania np. w kuchni czy w łazience), gniazdka wi-fi, gniazdka z funkcjami podłączenia kabla USB i opcją ładowania telefonów, z wyrzutnikami wtyczek.

W rozkładzie gniazdek w mieszkaniu pamiętaj o ważnej zasadzie – lepiej jest mieć więcej punktów z prądem i z nich nie korzystać niż później ciągnąć przez całe mieszkanie przedłużacz. Wyłączone z użytku gniazdka możesz zabezpieczyć bardzo tanią zaślepką (o szczegóły zapytaj elektryka) – kosztuje kilka złotych, a jest wskazana szczególnie, gdy w domu masz małe dzieci lub zwierzęta.

4. Pamiętaj o doborze najlepszego typu bezpieczników

W schemacie instalacji elektrycznej powinna znaleźć się również specyfikacja i rozmieszczenie rozdzielnicy oraz bezpieczników (omawiając schemat zapytaj o te elementy elektryka). W instalacji można zastosować bezpieczniki topikowe, bezpieczniki przepięciowe oraz wyłączniki różnicowoprądowe. Doświadczony elektryk powinien dobrać odpowiedni rodzaj rozdzielnicy i bezpieczników – i wyjaśnić, dlaczego zastosowano akurat takie rozwiązania.

5. Zaplanuj włączniki i wyłączniki schodowe

Niech nikogo nie zmyli nazwa – łączniki schodowe (potocznie: włączniki, wyłączniki) stosowane są nie tylko w instalacji elektrycznej przy schodach. Wykorzystywane są też w dużych pomieszczeniach, np. salonach z aneksami o dużej powierzchni, piwnicach, strychach, pokojach przechodnich i przedpokojach.

Planując instalację zapytaj elektryka o tę opcję – tak aby całość była nie tylko poprawnie wykonana, ale też praktyczna i sensowna w użyciu.

6. Zapytaj o wszelkie udogodnienia i rozwiązania smart

Gniazdka z pomiarem zużycia prądu i czasowymi włącznikami pomogą oszczędzić energię, ściemniacze w łącznikach światła pozwolą zmniejszyć zużycie prądu, a dzięki nim we wnętrzu stworzysz odpowiedni klimat. Zwykłe gniazdka można też rozbudować o wygodne przejściówki – z ładowarkami indukcyjnymi i gniazdami USB oraz umożliwiającymi wygodne sterowanie urządzeniami elektrycznymi z poziomu aplikacji mobilnej.

Bez problemu możesz więc korzystać z rozwiązań inteligentnych w instalacji elektrycznej – niezależnie, czy planujesz wymianę kilku gniazdek, czy stoisz przed wyzwaniem całego projektu od podstaw. Dobry elektryk powinien znać nowinki branżowe i pomóc dobrać rozwiązania do potrzeb.

7. Pamiętaj o przeglądzie instalacji elektrycznej

Dlaczego warto wykonywać przeglądy elektryczne? Dzięki temu zmniejszasz ryzyko groźnego porażenia prądem, a nawet pożaru. Częstą przyczyną takich zdarzeń są proste błędy lub zaniedbania w instalacji elektrycznej. Nawet przy okazji prostego zlecenia warto skorzystać z obecności elektryka i dodatkowo wycenić przegląd całej instalacji. W ramach przeglądu elektryk nie tylko sprawdzi poprawność i odporność instalacji na przeciążenia, ale też zweryfikuje napięcia w obwodach, sprawdzi rozdzielnicę, wykona pomiary kontrolne wszelkich punktów instalacji.

Uwaga!
Na rynku można trafić na podejrzane ogłoszenia samozwańczych ekspertów od elektryki. Zazwyczaj ich usługi są bardzo tanie i wchodzą w zakres tzw. złotej rączki. Nie daj się nabrać – zawsze pytaj o uprawnienia elektryczne, jeśli chcesz uniknąć porażenia prądem lub pożaru. Doświadczeni elektrycy podpowiadają, że bardzo prostym testem jest też pytanie o miernik elektryczny. Jeśli specjalista nie posiada nawet miernika służącego do sprawdzenia instalacji elektrycznej, to nie warto powierzać mu odpowiedzialnego zadania przeglądu instalacji, a nawet prostej wymiany gniazdka.
Dodatkowo mierniki elektryczne posiadają specjalne certyfikaty wzorcowania wydawane przez Okręgowy Urząd Miar. Ten dokument wyróżnia urządzenia na tle tanich i chińskich podróbek. Poza pytaniem o miernik – zapytaj też o certyfikat miernika, jeśli w czasie rozmów lub na początku prac uznasz, że fachowiec może nie mieć doświadczenia w tym, co robi.

O co może zapytać Cię elektryk lub firma zajmująca się instalacjami elektrycznymi?

  • Jaki jest zakres prac związanych z instalacją elektryczną?
  • Czy prace obejmują rozwiązania smart (tj. "inteligentny dom")?
  • Ile gniazdek, lamp, łączników jest w planie do instalacji?
  • Jakie to rodzaje gniazdek i lamp?
  • Jaki rodzaj bezpieczników jest w mieszkaniu?
  • Czy dodatkowo ma być prowadzone okablowanie w ścianach?
  • W jakich miejscach będą instalowane gniazdka, łączniki i trasy kablowe?
  • Czy prace będą wykonywane w starym czy nowym bloku?
  • Czy klient dysponuje schematem instalacji elektrycznej?
  • Czy schemat instalacji jest aktualny (czy są informacje o przeróbkach)?

Krok 2: Fachowiec czy amator? Wybór sprawdzonej firmy od elektryki w domu

elektryk rozprowadza przewody w instalacji elektrycznej

Elektryk bez uprawnień naraża na ryzyko porażenia prądem i pożaru wszystkich domowników. Sprawdzony profesjonalista – elektryk z uprawnieniami i doświadczeniem, powinien:

  • mieć uprawnienia do wykonywanego zawodu,
  • chwalić się nie tylko prostymi projektami, ale też instalacjami smart,
  • mieć dobre opinie w Internecie (szczególnie: terminowość, solidność, uprawnienia),
  • posiadać narzędzia niezbędne do pracy z instalacją elektryczną,
  • mieć aktualną stronę w internecie (lub aktualny profil na Oferteo z opiniami),
  • wyceniać prace dopiero po oględzinach na miejscu...
  • ... i koniecznie po zapoznaniu się ze schematem instalacji elektrycznej,
  • podpisać umowę z listą prac wykonywanych w ramach instalacji,
  • wystawić fakturę za wykonywane prace,
  • mieć wiedzę o aktualnych trendach i nowinkach technologicznych.
Warto wiedzieć:
Czy jest sens pytać elektryka o poprzednie realizacje i zdjęcia realizacji?
O poprzednie prace – jak najbardziej warto zapytać, zarówno prosząc o zdjęcia, jak i w kontekście praktycznych zastosowań. Warto więc zapytać, jakie udogodnienia można zastosować w instalacji elektrycznej, do czego warto dopłacić, a co kompletnie się nie sprawdzi w mieszkaniu lub domu. Przykładowo: jeśli nie zastosujesz dwóch łączników sterujących tym samym światłem w przedpokoju, to za każdym razem trzeba będzie wyłączać światło na jednym końcu przedpokoju i po ciemku wracać do sypialni.

Lista zalecanych pytań do elektryka:

  • Jak długo elektryk / firma istnieje i działa na rynku?
  • Czy można przeczytać gdzieś opinie o firmie?
  • Czy fachowiec może "odebrać" budowę i dostarczy protokół odbioru?
  • Czy firma ma stronę internetową?
  • W jakich pracach elektryk specjalizuje się najbardziej (instalacje, naprawy, schematy)?
  • Jakie są rekomendowane rozwiązania elektryczne w przypadku mojego projektu?
  • Opcjonalnie, jeśli to elektryk działający lokalnie: czy w bliskim sąsiedztwie były realizowane prace związane z instalacją elektryczną?
  • Czy firma posiada niezbędne narzędzia do wykonywania pracy (mierniki elektryczne, kable, narzędzia)?
  • Czy elektryk posiada bruzdownicę do wycinania rowków?
  • Jak dużą rozdzielnicę należy zastosować w przypadku mojego projektu?
  • Czy w ramach prac możliwy jest montaż alarmów, internetu, kamer?
Uwaga!
Nie zgadzaj się na wypłacanie zaliczek przed podpisaniem umowy. Dużym błędem jest też zlecenie prac fachowcowi, który nie jest w stanie po skończonej pracy wystawić niezbędnych dokumentów odbioru instalacji. W takiej sytuacji będziesz mieć poważny problem, aby taki odbiór uzyskać.

Uważaj, kiedy firma od instalacji elektrycznej lub elektryk:

  • nie ma wpisu w rejestrach CEIDG i KRS,
  • ma problem z okazaniem uprawnień do wykonywania zawodu,
  • nie ma konta na Oferteo lub nie ma żadnych opinii w Internecie,
  • wycenia prace bez oględzin na miejscu,
  • nie dysponuje narzędziami niezbędnymi do pracy elektryka,
  • posiada miernik elektryczny bez certyfikatów,
  • nie jest w stanie odebrać prac po ich zakończeniu,
  • nie potrafi stworzyć lub odczytać schematu instalacji elektrycznej,
  • nie pyta o schemat instalacji,
  • chce zaliczki – bez podpisania umowy,
  • przedstawia ogólny cennik (bez wyszczególnienia konkretnych prac),
  • umawia się na oględziny, ale nie dotrzymuje terminów.
Uwaga!
Jeśli elektryk zdalnie wycenia prace, a na szczegółowe pytania odpowiada w stylu "jakoś to się zrobi", to powinna od razu zapalić się czerwona lampka. Takich ekspertów należy unikać – szczególnie w przypadku tak ważnego tematu, jak instalacja elektryczna. Przed szczegółową wyceną można oczywiście zapytać o cennik usług, czyli np. szacunkowy koszt za jeden punkt elektryczny.
Eksperci podpowiadają, że jeśli elektryk twierdzi, że na cały dom wystarczy 5 bezpieczników (czyli obwodów elektrycznych), to również powinno to wzbudzić niepokój – w domu zaleca się montaż ok. 10-15 bezpieczników.

Krok 3: Umowa z elektrykiem i/lub firmą tworzącą instalacje elektryczne – kluczowe zapisy:

  • podstawowe dane firmy / elektryka, czyli: pełna nazwa firmy, NIP, REGON,
  • dane klienta (osoby zamawiającej usługę),
  • szczegółowy zakres prac podstawowych i dodatkowych,
  • zapisy dotyczące udostępniania mediów dla wykonawcy,
  • numery licencji / uprawnień elektryka,
  • harmonogram prac z uwzględnieniem etapów,
  • lista dodatkowych materiałów (jeśli będą wykorzystane; np. rodzaj kabli),
  • schemat instalacji elektrycznej z zaznaczeniem, czego dotyczą prace,
  • przyjęta forma zapłaty za usługę,
  • lista wszelkich zaliczek i innych opłat,
  • zapisy gwarancyjne (warunki gwarancji i czas trwania gwarancji),
  • wyszczególnienie, co konkretnie podlega gwarancji.
Uwaga!
Czy wycena prac zawsze jest ostateczna? Eksperci rekomendują zabezpieczenie w umowie poprzez klauzulę, że cena ustalona nie jest ceną ostateczną, tylko szacunkową i rozliczenie nastąpi za faktycznie wykonaną liczbę punktów elektrycznych i ilość prac. Wynika to z faktu, że zazwyczaj w trakcie prac zwiększają się nakłady pracy (np. osoba zamawiająca dodaje nowe punkty, zmienia ich ułożenie itd.). Przed startem prac – szczególnie w przypadku dużej i skomplikowanej instalacji elektrycznej – warto dogadać z elektrykiem, jak będą opłacane wszelkie prace, które nie są uwzględnione w umowie. Warto też na bieżąco monitorować dodatkowe koszty.

Krok 4: 5 porad w trakcie prac nad instalacją elektryczną

1. Dobrze przemyśl schemat instalacji przed początkiem prac

Eksperci są zgodni – ich klienci bardzo często zmieniają koncepcję, dokładają lub odejmują punkty elektryczne, zmieniają ich położenie lub w trakcie prac decydują się na zupełnie inne rozwiązania. Warto szczegółowo przeanalizować projekt instalacji i zaplanować wszystko tak, aby mieć w pomieszczeniach możliwość różnych aranżacji.

Nawet jeśli gniazdko znajdzie się za szafą, to bez problemu będzie można je ukryć zaślepką lub wykorzystać np. do instalacji oświetlenia szafy. Jeśli jednak o to nie zadbasz, to konieczne aby dodać kolejne punkty elektryczne, konieczne będzie bruzdowanie w ścianach. Dla ułatwienia możesz też narysować ołówkiem miejsca, w których będą instalowane punkty elektryczne – pozwoli to ocenić w poszczególnych pomieszczeniach (a nie tylko na kartce z planem), czy rozmieszczenie gniazdek i źródeł światła jest zadowalające.

2. Przygotuj pomieszczenia, w których będą trwały prace

Należy przede wszystkim usunąć wszelkie niepotrzebne rzeczy. Jeśli w mieszkaniu lub domu trwają inne prace remontowe, to ważne jest usunięcie wszelkich zbiorników na wodę oraz innych przedmiotów, które mogą być nie tylko przeszkodą, ale też zagrożeniem w pracach nad instalacją elektryczną.

3. Skompletuj narzędzia oraz materiały w jednym miejscu

Najlepiej przygotować karton lub większy pojemnik, w którym umieszczone zostaną wszelkie narzędzia oraz zakupione gniazdka, włączniki i całe okablowanie.

4. Nie oszczędzaj na materiałach

W instalacji elektrycznej warto postawić na materiały wysokiej klasy - certyfikowane i polecane przez elektryków. Koniecznie zapytaj też elektryka o rodzaje sprzętu, który będzie wykorzystany w instalacji. Spisz rodzaje okablowania i typy zastosowanych łączników oraz gniazdek.

5. Pamiętaj o dokumentacji

Najważniejsza zasada: koniecznie nanoś wszelkie poprawki, jeśli w toku prac coś się zmieni w projekcie. W schemacie instalacji należy uwzględnić wszelkiego rodzaju łączniki, gniazda (również gniazda antenowe), przyciski łączeniowe, dzwonek, liczniki energii, wypusty oświetleniowe, uziemienie, rozdzielnicę, instrumenty pomiarowe.

Najczęstsze błędy przy wykonywaniu instalacji elektrycznej

Błąd Skutek
Brak uprawnień na prace
  • problem z odbiorem prac i dokumentacją instalacji
Przewody układane po skosie
  • ryzyko przypadkowego przewiercenia przewodu w trakcie remontu
Za mało obwodów
  • trudność w określeniu, co się zepsuło, gdy dojdzie do awarii sprzętów
Za mało gniazd elektrycznych
  • konieczność bruzdowania i wykonywania "mokrych" prac
Brak łączników schodowych
  • niewygodne sterowanie światłem w mieszkaniu
Brak uziomu
  • zagrożenie uszkodzeniem sprzętów i pożarem
Brak instalacji elektrycznej na posesji
  • konieczność późniejszych przeróbek instalacji
Niedobór punktów oświetleniowych
  • konieczność bruzdowania w suficie
Nieestetyczne wykonanie, tanie materiały
  • usterki
  • konieczność napraw

Krok 5: Instalacja elektryczna gotowa? Co dalej?

1. Odbiór prac

Odbiór prac warto podzielić na dwa etapy. W pierwszym należy skupić się na ocenie niezbędnych pomiarów (wyłącznik różnicowoprądowy, uziemienie i rezystywność gruntu, rezystancja izolacji przewodów, pomiary eksploatacyjne urządzeń). W drugim etapie należy wykonać oględziny skrzynki rozdzielczej (sprawdzić, czy jest kompletna i odpowiednio zabezpieczona), ocenę gniazdek, włączników. Warto też sprawdzić, czy nie widać śladów uszkodzenia instalacji na kablach lub wszelkich zewnętrznych elementach instalacji.

Po zakończeniu prac należy sporządzić i odebrać od elektryka protokoły badań, świadectwo jakości, wszelkie certyfikaty i deklaracje zgodności.

2. Gwarancja na instalację elektryczną

W zależności od elektryka – gwarancja na robociznę udzielana jest zazwyczaj na 12 do 36 miesięcy. Szczegóły gwarancji powinny być szczegółowo spisane w umowie. Dodatkowo gwarancji na materiały udziela producent - dlatego koniecznie zrób kopię wszelkich paragonów i zachowaj je jako dowód zakupu (będą podstawą do gwarancji).

3. Zabezpieczenie nieużywanych gniazd

Łatwo o tym zapomnieć, a ten drobiazg może uratować dziecko przed porażeniem prądem. Koniecznie kup zaślepki do gniazdek, szczególnie tych, które nie są używane lub są rozmieszczone na niskiej wysokości. Koszt takiej zaślepki to kilka złotych, a gwarantują bezpieczeństwo domowników.

Podpowiedź: dostępne są zaślepki zamykane na specjalny kluczyk.

4. Cykliczne przeglądy

W przeglądzie instalacji zostanie spisana tabela wyników pomiarowych, a do tabeli powinno być dołączone orzeczenie poprawności wykonania instalacji elektrycznej. Jeśli w czasie przeglądu zostanie wykryta usterka, to dodatkowo załączony zostanie protokół z zaleceniami, usterkami i uwagami. Przegląd instalacji należy wykonać minimum raz na 5 lat.

5. Zmiany i udogodnienia w instalacji

Nawet jeśli na planowanie poświęcisz bardzo dużo czasu, to nie jest wykluczone, że nie będą koniecznie zmiany w instalacji. Czasami zmiana polega na zmianie rozmieszczenia punktów świetlnych czy stworzenia bruzd z kablami do kolejnych gniazdek, a innym razem jest to cała przebudowa instalacji - wraz z montażem sufitu podwieszanego i oświetlenia wbudowanego w ściany oraz sufity.

Niezależnie od skali prac – zawsze poproś elektryka o naniesienie wszelkich poprawek na schemat instalacji, aby mieć przy sobie aktualny dokument potwierdzający rozmieszczenie wszelkich kabli i punktów w mieszkaniu.

* Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Jak oceniasz ten poradnik?

Twoja opinia pozwala nam tworzyć lepsze treści

Co moglibyśmy poprawić lub dodać?
Dziękujemy za Twoją opinię!
Jak działa Oferteo?
Odpowiedz na kilka pytań

Powiedz nam czego potrzebujesz, abyśmy dostarczyli Ci właściwe oferty

Otrzymaj oferty

Poznaj dopasowane oferty specjalistów z Twojej okolicy

Wybierz najlepszą

Porównaj oferty i zadawaj pytania, bezpłatnie i niezobowiązująco