Uziemienie domu – jak zrobić uziemienie? Czy uziom jest konieczny?

Elektrycy są co do tego zgodni: uziom fundamentowy to podstawa instalacji elektrycznej i odgromowej, a obecność i rodzaj uziemienia należy zaplanować przed wybudowaniem domu, przy okazji projektowania całej instalacji. Uziom chroni dom przed pożarem w wyniku usterki instalacji elektrycznej, a dodatkowo stanowi niezbędny element instalacji piorunochronnej. Jak zrobić uziemienie budynku? Czy uziemienie odgromowe budynku jest konieczne? Jakie są rodzaje uziemień i gdzie szukać elektryka specjalizującego się w uziomie domu?

Uziemienie domu, czyli zastosowanie uziomu – fundamentowego lub sztucznego, nie tylko zapewnia poprawną pracę instalacji elektrycznej, ale też chroni budynek przed skutkami groźnych wyładowań elektrycznych i przepięć w sieciach elektroenergetycznych.

Jak działa uziom?

Zasada jest prosta: potencjał powstający w wyniku wyładowania elektrycznego lub przepięcia odprowadzany jest (służy do tego specjalny przewód uziemiający) do gruntu. Tam w bezpieczny sposób jest rozpraszany, dzięki czemu chronimy przed uszkodzeniem urządzenia elektryczne oraz całą instalację (przed skutkami dużych przeciążeń).

Teoretycznie uziom jest więc elementem niepozornym – nie jest wykorzystywany na co dzień, ale prawidłowe uziemienie domu sprawia, że w przypadku porażenia dochodzi do natychmiastowego wyrównanie potencjałów (między gruntem a instalacją elektryczną). Nawet najgroźniejsze wyładowania atmosferyczne nie stanowią dużego zagrożenia dla budynku wyposażonego w prawidłowo zainstalowany uziom fundamentowy.

Rodzaje uziomów – uziomy elektryczne sztuczne i fundamentowe

  • naturalny uziom fundamentowy,
  • uziom sztuczny,
  • uziom otokowy (poziomy),
  • uziom szpilkowy (punktowy, pionowy).

Czytaj też: Instalacja elektryczna w domu – plan instalacji

Uziom fundamentowy i połączenia wyrównawcze

elektryk mocujący metalowy pręt uziemiający do ściany za pomocą wiertarki

Uziemienie wykonane na etapie budowy domu jest najmniej problematyczne – nie wymaga też dużych nakładów finansowych. Płaskownik lub pręt (podstawowy element uziemienia) umieszcza się na etapie stawiania budynku w wykopach fundamentów.

Stosowany w instalacji odgromowej pręt o średnicy ok. >10mm lub płaskownik powinien być podtrzymany wspornikiem w czasie betonowania fundamentu. Poszczególne elementy uziemienia są ze sobą łączone specjalnymi zaciskami lub dodatkowo ze sobą zespawane. Uziom fundamentowy tworzy jedną instalację z przewodami od piorunochronu.

Instalację uziemienia domu warto zlecić doświadczonemu elektrykowi – uziom powinien być indywidualnie zaprojektowany przez elektryka szczególnie w przypadku domów lub budynków o bardzo dużym metrażu. W niektórych przypadkach montaż uziemienia fundamentowego może być problematyczny (np. gdy fundament dodatkowo izolowany jest materiałami termoizolacyjnymi). W takiej sytuacji zalecane jest stworzenie uziomu sztucznego.

Elektryk - gdzie szukać?

Poniżej przedstawiamy ranking 44 537 Elektryków najlepszych w 2021 roku w poszczególnych miastach powiatowych:

Jak zrobić uziemienie w istniejącym budynku?

Jeśli w domu nie mamy uziemienia fundamentowego, to w takim przypadku może być zastosowany tzw. uziom sztuczny. W zależności od rekomendacji elektryka można zastosować uziom otokowy (konstrukcja w poziomie) lub szpilkowy (konstrukcja w pionie).

Uziemienie sztuczne również musi być połączone zarówno z główną szyną wyrównawczą budynku (której rolą jest wyrównywanie potencjałów elektrycznych między różnymi elementami instalacji elektrycznej), jak i przewodami instalacji piorunochronnej (która chroni przed wyładowaniami).

Uziom otokowy – schemat i głębokość uziemienia otokowego

Uziomy otokowe wykonywane są na planie pierścienia wokół domu – np. z bednarki, czyli specjalnej taśmy metalowej. Wykonanie uziemienia otokowego polega na wykonaniu wokół budynku wykopu (w odległości ok. 100 cm od ścian domu, na głębokość ok. 50-70 cm).

Uziom otokowy połączony jest przewodem odprowadzającym do piorunochronu umieszczonego na dachu budynku. Jeśli wokół budynku nie można wykonać wykopu lub wykop jest utrudniony, to można wówczas zastosować uziemienie sztuczne typu szpilkowego.

Czytaj też: Schemat instalacji elektrycznej – jak czytać projekty instalacji elektrycznych?

Uziom szpilkowy – jak głęboko wbić uziemienie?

Uziemienie szpilkowe (czyli tzw. uziom pionowy) stosowane jest w sytuacji, gdy wykop wokół domu jest problematyczny. Konstrukcje tworzą długie metalowe rury (lub pręty), które wbija się w odległości ok. metra od ścian budynku.

Głębokość uziomu szpilkowego powinna wynosić od 2 do 7 metrów, a liczba prętów zależy od rozmiaru budynku. Przewód uziemiający w tym przypadku łączony jest ze złączem kontrolnym, a następnie z przewodem odprowadzającym (połączonym z piorunochronem).

Uziemienie budynku – FAQ

Czy uziemienie osadzone w fundamencie jest odporne na korozję?

Tak – nawet po wielu latach pręty nie ulegają korozji, nie pojawia się na nich rdza dzięki otulinie z betonu, który stanowi podstawę fundamentów. Wyjątkiem są uziomy instalowane bezpośrednio w gruncie. W takiej sytuacji zaleca się użycie prętów z materiałów odpornych na korozję (np. ze stali miedziowanej elektrolitycznie lub ogniowo ocynkowanej).

Jakich materiałów użyć do wykonania uziemienia?

Warto pamiętać, że przewody leżące w gruncie lub betonie powinny być bardzo odporne. Szczególnie w przypadku wilgotnego gruntu – narażonego na zmienne warunki atmosferyczne – warto zadbać o dobór trwałych materiałów. Nie zaleca się w takim przypadku używać zwykłej stali ocynkowanej, zdecydowanie lepiej jest wybrać materiały ze stali nierdzewnej lub miedzi.

Warto wiedzieć:

Więcej poradników o elektryce

Jak działa Oferteo?

Odpowiedz na kilka pytań
Powiedz nam czego potrzebujesz,
abyśmy dostarczyli Ci właściwe oferty
Otrzymaj oferty
Poznaj dopasowane oferty
specjalistów z Twojej okolicy
Wybierz najlepszą
Porównaj oferty i zadawaj pytania,
bezpłatnie i niezobowiązująco

Porównaj oferty